در گذشته‌ی ادبی ایران، سلطه‌ی شعر آن‌چنان نیرومند بود که امروزه کمتر کسی به نثر قدیم فارسی توجه می‌کند و از نثر ادبی قدیم تنها کتاب‌هایی همچون «کلیله و دمنه» یا «مرزبان‌نامه» یا «گلستان» در ذهن‌ها تداعی می‌شود؛ در حالی‌که در کنار این‌گونه آثار داستان‌های بلند اما ساده و مردمی نیز در زبان‌ فارسی رایج بوده است، نظیر «سمک‌عیار»، «داراب‌نامه» و «حمزه‌نامه». همچنین مجموعه حکایت‌های ساده و مردم‌پسند فارسی در کتاب‌هایی چون «جوامع‌الحکایات» و «فرج بعد از شدت» گردآوری شده است. متأسفانه به پیشینه‌ی این‌دست آثار ادبی و گذشته‌ی ادبیات داستانی در کشور ما کمتر توجه شده است و بسیاری از داستان‌های قدیم فارسی یا هنوز به صورت نسخه‌ی خطی است و چاپ نشده است و یا نسخه‌ي چاپی و معتبر و قابل اعتمادي از آن‌ها در دسترس نیست. این‌دست از آثار هم برای خواننده‌ی امروزی ممکن است جذاب و خواندنی باشد و هم برای پژوهشگران تاریخ ادبیات فارسی مفید است.

بنابراین در سال ۱۳۸۵ که با زنده‌یاد استاد ایرج افشار نسخه‌ی خطی «قصه‌ی حسین‌کرد شبستری» را تصحیح و منتشر کردیم، تصمیم گرفتیم با همکاری نشرچشمه مجموعه‌ی «متن‌های پیشینه‌ی داستانی» را منتشر کنیم تا هم خوانندگان فارسی‌زبان با سابقه‌ی داستان‌پردازی و قصه‌گویی در تاریخ ادبیات فارسی بیشتر آشنا شوند و هم متن‌هایی معتبر و قابل‌ اعتماد از قصه‌ها و داستان‌های قدیم فارسی در دسترس علاقه‌مندان قرار بگیرد.

در این مجموعه داستان‌هایی که در برهه‌ای از تاریخ برای مردم فارسی‌زبان شهرت و اهمیتی خاص داشته‌اند، و یا متن‌ آن‌ها برای زبان‌شناسان از لحاظ غنای لغات و ترکیبات یا قدمت زبان‌ فارسی می‌تواند سودمند باشد، یا این‌که در مطالب تاریخی و اجتماعی مهمی از آن‌ها استفاده می‌شود، براساس تصحیح بهترین نسخه‌های خطی آن‌ها، همراه با مقدمه‌ی تحقیقی و تحلیلی و فهرست‌های گوناگون، منتشر مي‌شوند. نخستین کتاب از این مجموعه «قصه‌ی حسین‌کرد شبستری» است. دومین کتاب «هفت‌ کشور»، سومین کتاب «اسکندر‌نامه»، چهارمی «فیروزشاه‌نامه» و پنجمی «قصه‌ي مهروماه» است. به‌زودی «طومار نقالی شاهنامه» به تصحیح دکتر سجاد آیدنلو و «قصه‌ي نوش‌آفرین و گوهرتاج» به تصحیح پرفسور اولریش مارزلف چاپ و منتشر خواهد شد. پنج کتاب دیگر هم براساس نسخه‌های خطی در دست تصحیح و تحقیق است که به‌ یاری خدا امیدواریم به دوست‌داران ادبیات داستانی قدیم فارسی تقدیم کنیم. هر گاه کتاب‌های این مجموعه به اتمام برسد، محققان می‌توانند درباره‌ی روش‌های قصه‌نویسی در تاریخ ادب‌ فارسی تحقیق کنند.